Đặng Hoàng Nam dịch từ Mục Khoa học của ABC (truyền hình Australia)
Lời người dịch: Kính gửi Ban BT blog và các bạn! Thiết nghĩ phát hiện của Tiến sĩ Jan Souman gần đây có thể hữu ích cho chúng ta. Có lẽ nó còn nói lên nhiều điều hơn là Ts Souman đã phân tích, vậy tôi xin chuyển cho mọi người cùng xem.
Mong tất cả vui khỏe!
Lời người dịch: Kính gửi Ban BT blog và các bạn! Thiết nghĩ phát hiện của Tiến sĩ Jan Souman gần đây có thể hữu ích cho chúng ta. Có lẽ nó còn nói lên nhiều điều hơn là Ts Souman đã phân tích, vậy tôi xin chuyển cho mọi người cùng xem.
Mong tất cả vui khỏe!
---------------
Tác giả: Nicky Phillips
Nhà nghiên cứu (thị trường chứng khoán) nói:
Tin vào các giác quan của bạn có thể làm bạn
lạc trong sa mạc - ảnh minh họa từ ABC
Tin vào các giác quan của bạn có thể làm bạn
lạc trong sa mạc - ảnh minh họa từ ABC
Các nhà khoa học đã khẳng định họ tin rằng nếu không có gì để dẫn hướng đường thì con người thực sự đi vòng quanh.
Nó cho thấy chúng ta không được tin các giác quan của chúng ta khi bị lạc.
Nghiên cứu trên, lúc đầu được một chương trình truyền hình khoa học ưa thích ở Đức tài trợ, đã công bố trong tạp chí Sinh học Ngày nay.
Nhà tâm lý và tác giả là Tiến sỹ Jan Souman của Viện Điều khiển Sinh học Max Planck cho rằng, thực ra người ta có thể đi thẳng đường nếu họ ở trong một môi trường quen biết.
“Nhưng tôi đã thử xem cái gì sẽ xảy ra khi bạn bị lạc và thử tìm ra cách của bạn”, ông nói.
Tiến sĩ Souman đã tiến hành các thí nghiệm của mình trong một khu rừng ở Đức và một số nơi của sa mạc Sahara ở Tunisia.
Các tình nguyện viên được thả hoặc trong sa mạc hoặc trong rừng và được chỉ hướng đi.
“Họ đã đi bộ khoảng bốn giờ", ông nói.
Theo Tiến sĩ Souman, những người mà đi trong rừng vào ban ngày, khi nhìn thấy được mặt trời, họ có thể dùng nó để làm một mốc chỉ hướng.
“Họ đã đi bộ về cơ bản là thẳng tắp”, ông nói.
Nhưng khi mặt trời biến mất, các tình nguyện viên đã đi thành vòng tròn.
Khác trong sa mạc
Khi mặt trời được nhìn thấy, các tình nguyện đi trong sa mạc không theo một đường thẳng, mà lại chuyển nhẹ sang trái hay sang phải.
“Điều này là có thể vì trong sa mạc không có gì để cho bạn một điểm mốc”, Tiến sĩ Souman nói.
Vào ban đêm, không có sự giúp đỡ của mặt trăng, các tình nguyện viên cũng đã không đi theo vòng tròn chính xác.
“Một anh đã quay hoàn toàn vòng quanh anh ta rồi anh ấy đã đi đường ngược với đường mà anh ấy đã bắt đầu”, ông nói.
Quá nhiều ‘nhiễu’*
Tiến sĩ Souman nói, ông không thể thực sự giải thích được tại sao người ta không đi bộ theo một đường thẳng khi không có cái gì để chỉ dẫn hướng, mà đây là vấn đề chính yếu.
“Nếu bạn đi mà bị bịt mắt thì bạn biết mình đang đi thẳng chỉ do một nguồn thông tin từ cơ thể của bạn, thông tin từ sự vận động cơ bắp và khớp xương của bạn”.
Nhưng thông tin này là bị ‘nhiễu’ hoặc có những sai lệch, ông nói,
“Bình thường chúng ta không nhận thấy những sai lệch này vì chúng ta có thể sửa chúng do nhìn thấy chúng ta đang đi đâu”.
Nhưng Tiến sĩ Souman cho rằng ngay cả khi có khả năng nhìn, những sai lệch này tích tụ qua thời gian và cái mà chúng ta nghĩ là thẳng phía trước thì không phải như thế.
Không có thiên lệch ‘một phía’
Nhà nghiên cứu đã có thể loại trừ một vài sự giải thích trước đây, theo Tiến sĩ Souman.
Người ta đã từng nghĩ rằng con người đi có thiên hướng theo vòng tròn bởi vì hai chân không giống nhau, một chân ngắn hơn chân kia hoặc bởi vì một bên khỏe hơn.
“Nhưng như vậy có thể đoán trước rằng người ta luôn trở lại một hướng, bởi vì chiều dài chân bạn không thay đổi theo thời gian”, ông nói.
Để kiểm tra giả thuyết đó, Tiến sĩ Souman đã bịt mắt các tình nguyện viên trong khi họ đi.
Cuộc thí nghiệm đã cho thấy rằng đa số con người ta không có một sự thiên lệch hệ thống về một bên.
“Họ đi về bên trái và về bên phải và rồi theo đường chữ chi (ngoằn ngoèo hay dích dắc-ND)”, ông nói.
Ông Souman cũng cho rằng thí nghiệm của mình đã chứng minh một số lời khuyên đối với những người thấy mình bị lạc:
“Đừng nên tin vào các giác quan của bạn, bởi vì cho dù bạn có thể nghĩ bạn đang đi theo một đường thẳng, nhưng thực tế không như vậy.”
Tiến sĩ Souman nói tốt hơn là hãy dùng một quả núi, tòa nhà hay máy thu Định vị Toàn cầu để chỉ đường cho bạn.
---------------
'nhiễu': nguyên văn 'noise' (tiếng ồn ào - từ trong cơ thể)